KONSFARM ART NÖ
Η καλλιτεχνική και ερευνητική μου πρακτική εστιάζει στη σύγχρονη τέχνη, τη γλυπτική και τις εγκαταστάσεις, με θεωρητικό υπόβαθρο από την ιστορία και την κριτική της τέχνης. Το έργο αναπτύσσεται μέσα από υλικά, έννοιες και χωρικές σχέσεις, διερευνώντας ζητήματα μνήμης, ταυτότητας και πρόσληψης από τον θεατή.
*************************************************************************
Κείμενα κριτικής, άρθρα και δημοσιεύσεις που αφορούν τη σύγχρονη τέχνη, την καλλιτεχνική έρευνα και τη θεωρητική ανάλυση.
*************************************************************************
ΚΡΙΤΙΚΗ ΣΤΑ ΕΡΓΑ ΤΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΑΣ ΚΑΔΙΝΟΠΟΥΛΟΥ ( ALEX KADI )
Ως Ιστορικός-κριτικός της τέχνης, αντιλαμβάνομαι πως η δουλειά της ALEX KADI πέρα από επιρροές είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την παράδοση της διεθνούς τοπιογραφίας .Δημιουργεί τοπιογραφίες συνδυάζοντας βιωμένα τοπία με εικόνες άχρονων τοπίων που έχει διαμορφώσει μέσα της και στην συνέχεια με την εικαστική της παρέμβαση δίνει στο έργο της την τελική του μορφή προσδίδοντας του την προσωπική της εννοιολογική υπόσταση. Η ALEX KADI ουσιαστικά ανήκει στους δημιουργούς που αναγεννούνται δημιουργώντας τοπιογραφίες. Ανήκει στους εραστές της Φύσης, σ αυτούς που συγχρονίζουν τις νοητικές και ψυχικές τους συχνότητες με τα τέσσερα στοιχεία. Που Βιώνουν και Αισθάνονται, όταν άλλοι απλά κοιτάζουν αλλά δεν βλέπουν. Που καλούνται να καταγράψουν άμεσα αυτή την συναρπαστική εμπειρία χωρίς ωραιοποιημένα περιττά στοιχεία , αλλά το έργο να προκύπτει με «ΣΠΡΕΤΣΑΤΟΥΡΑ» ανεπιτήδευτο, με χάρη, φυσικό, να μην πιέζεται ούτε να τελειώνει βιαστικά. Έτσι με λαμπερά και συνάμα ντελικάτα χρώματα… Με αιχμηρή σχεδιαστική γραφή αποτυπώνει στους καμβάδες της με μια τάση φωτορεαλισμού στοιχεία της υπαίθρου αλλά και του αστικού τοπίου προσφέροντας απλόχερα «τα δώρα της» στους θεατές των έργων της. Δίνοντας τους την δυνατότητα να τα ανακαλύψουν μέσα από την δική τους οπτική και εν συναίσθηση. Να τα θαυμάσουν , να δουν πίσω από τους φαινομενικά φυσικούς σχηματισμούς δέντρων, την απεικόνιση της ποτάμιας ή θαλάσσιας ακτής, του χιονισμένου βουνού και του παρθένου δάσους, την χειρονομία της πινελιάς . Το «ΣΦΟΥΜΑΤΟ» τις απαλές μεταβάσεις από το φως στην σκιά που δίνει την δυνατότητα ενοποίησης των χαρακτηριστικών του έργου. Το πως μια πινελιά ή φόρμα σβήνει η μία μέσα στην άλλη, πιο μεταβατικό χρώμα επέλεξε η δημιουργός ώστε το έργο να θεαθεί ήρεμα από τα μάτια μας χωρίς να δίνει την αίσθηση ότι κραυγάζει.
Τα υλικά που χρησιμοποιεί κατά καιρούς είναι όλα διαθέσιμα στο εμπόριο , όμως αυτά που έπαιξαν και παίζουν πρωτεύοντα ρόλο σε όλη την εικαστική της διαδρομή είναι τα λάδια και ο καμβάς.
Εστιάζοντας συνολικά στα έργα της ALEX KADI ανακαλύπτουμε συνθέσεις έργων με όλα αυτά τα στοιχεία που αγαπούν οι ανθρωποκεντρικοί ζωγράφοι. Σχέδιο, χρώμα, φως ,πλάσιμο, ενώ ταυτόχρονα σου γίνεται σαφής η κάθε εργατοώρα δημιουργίας του έργου μέσα από την πινελιά της .Με το χρώμα ως ύλη και ένταση τόσο έκδηλα εκτεθειμένο, το οποίο και μόνο από την επιλογή του σε πείθει ότι δεν θα μπορούσε να είναι κάποιο άλλο.
Αρκεί να πλησιάσεις το έργο και θα μυρίσεις το λάδι, θα διαπιστώσεις ότι οι πινελιές έχουν μπεί αλλού με βία «σκάβοντας» τον καμβά σκληρές και στέρεες και αλλού με εξαιρετική ευαισθησία απαλές και ρέουσες.
Ξαφνικά συνειδητοποιείς ότι η ζωγράφος είναι εκεί…μέσα στο έργο της! Την διαβάζεις, την καταλαβαίνεις…αντιλαμβάνεσαι τα συναισθήματα που την διακατείχαν κατά την εκτέλεση του , ακόμη και την θέση που μπορεί να είχε λάβει το σώμα της μπροστά από τον καμβά, την συγκεκριμένη κίνηση του χεριού της ,αναγνωρίζεις πότε αυτή χρειαζόταν δύναμη και πότε ήταν πιο τιθασευμένη.
Οι δε μορφές της με «ΑΡΙΕ» απηχούν αυτά τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά τα οποία βρίσκονται σε αντιστοιχία με το ήθος της ζωγράφου. Τα έργα της έχουν «Vivezza» – ζωντάνια και δύναμη, χαρακτηριστικά που είναι πολύ σημαντικά για την ζωγράφο.
Για την ALEX KADI (Αλεξάνδρα Καδινοπούλου) η τέχνη δεν είναι πολυτέλεια. Είναι αναγκαιότητα. Είναι έκφραση του πνεύματος, είναι ζωή!
Κωνσταντίνα Φαρμάκη
Ιστορικός και Κριτικός Τέχνης/ Εικαστικός
Πολιτιστική Ακόλουθος Αυστρίας για τον Όμιλο UNESCO Τ.Λ.Ε.Ε
*************************************************************************
Κριτική στο θεατρικό έργο «Το ζεϊμπέκικο της Τζοκόντας» του Γιώργου Α. Χριστοδούλου,
Σε σκηνοθεσία Γιάννη Μόρτζου. Πρωταγωνιστούν: Γιούλη Ζήκου – Μάριος Τζανακάκης
Το έργο «Το Ζεϊμπέκικο της Τζοκόντας» αποτελεί ένα από τα πιο χαρακτηριστικά και αναγνωρίσιμα έργα του σημαντικού θεατρικού συγγραφέα Γιώργου Χριστοδούλου που έχει συνεισφέρει τα μάλλα στη σύγχρονη ελληνική δραματουργία.
Το έργο είναι ένας βαθύς, συναισθηματικός ύμνος στη σχέση ανθρώπου – σκύλου. Η ιστορία εστιάζει στην ουσία αυτής της βαθιάς σύνδεσης, που ξεπερνά το χρόνο και τον χώρο, και αναδεικνύει τις αξίες της αφοσίωσης και της αγάπης χωρίς όρους.
Μέσα από την αφήγηση της Τζοκόντας, μιας σκυλίτσας που επιστρέφει για επτά μέρες στον κόσμο των ζωντανών μετά από τριάντα χρόνια, ο συγγραφέας εστιάζει στην αγάπη, τη θλίψη, τη νοσταλγία – αλλά και σε κοινωνικά ζητήματα όπως η κατάσταση των αδέσποτων στην ελληνική πραγματικότητα
Επιπλέον, αντλεί έμπνευση από πραγματικό περιστατικό – τη διάσωση της Γιούλης Ζήκου από τον δικό της σκύλο –, δίνοντας στο έργο αυθεντικότητα και προσωπικό βάθος .
Ενώ παράλληλα Ο τίτλος και η κεντρική εικόνα του έργου αφήνουν χώρο για συμβολισμούς. Το ζεϊμπέκικο, ως χορός και πολιτισμικό στοιχείο, συμβολίζει την ελευθερία, την αντίσταση και την αυθεντικότητα, ενώ η Τζοκόντα αντιπροσωπεύει την τέχνη και την αιωνιότητα. Ο Χριστοδούλου διαχειρίζεται με ευφυΐα αυτούς τους συμβολισμούς, δημιουργώντας ένα έργο που απευθύνεται τόσο στο συναίσθημα όσο και στη σκέψη.
Ο αείμνηστος αγαπημένος δάσκαλος Γιάννης Μόρτζος προσέφερε σ αυτό το έργο μια σκηνοθεσία που συνδύαζε την ευαισθησία με την ακρίβεια, αποφεύγοντας υπερβολικούς μελοδραματισμούς και καρικατουρίστικες εκδοχές . Η ερμηνεία δε της μοναδικής Γιούλης Ζήκου, που υποδύεται την Τζοκόντα, είναι αυθεντική , ειλικρινής κι εύθραυστη ( αφού οι μνήμες απο την προσωπική της εμπειρία διάσωσης από τον σκύλο της , τον αγαπημένο της Ρωμαίο ήταν ακόμη νωπές ) και κινείται ανάμεσα σε τρυφερότητα και ύψιστη ένταση
Ο Μάριος Τζανακάκης δε, συμπληρώνει αρμονικά τη σκηνική σχέση, παρέχοντας συναισθηματική ισορροπία.
Η σκηνογραφία και τα κοστούμια της Λαμπρινής Καρδαρά στα όρια του υπερρεαλισμού, λειτουργούν υπέρ της ατμόσφαιρας – δημιουργώντας ένα “φανταστικό” πλαίσιο όπου η ιστορία της Τζοκόντας λάμπει , ενώ η μουσική του Τάκη Μπινιάρη διανθίζει το έργο και ενισχύει τη συναισθηματική φόρτιση, καθιστώντας το θεατρικό τοπίο ολοκληρωμένο με το εξαιρετικό Ζειμπέκικο.
Το «ζειμπέκικο της Τζοκόντας» βρίθει έντονων στιγμών συναισθηματικού βάθους, αγγίζοντας ιδιαιτέρως τους θεατές με αυθεντικές στιγμές συγκίνησης, θλίψης και ελπίδας χωρίς όμως να τους παρασύρει ο μελοδραματικός τόνος της αφήγησης του σκύλου γιατί η σκηνοθεσία του Μόρτζου επεμβαίνει σωτήρια , δίνοντας μία εξαιρετική οπτική στο ανθρώπινο βίωμα μέσα από την πραγματική ιστορία-βίωμα της Γιούλης Ζήκου,διατηρώντας την ρεαλιστική ισορροπια του έργου.
«Το ζεϊμπέκικο της Τζοκόντας» είναι μια παράσταση που «γράφει» στην ψυχή των θεατών. Συνδυάζει ένα πρωτότυπο, υπαρξιακό αφήγημα, εξαιρετική σκηνοθεσία και ερμηνείες που αγγίζουν την ψυχή. Η μουσική και η εικαστική επιμέλεια δένουν όμορφα με το συναίσθημα και το ρεαλισμό της ιστορίας.
Ενώ παράλληλα επισημαίνεται η ανάγκη για μεγαλύτερη ευαισθητοποίηση, φροντίδα και υπευθυνότητα από την κοινωνία και τις αρμόδιες αρχές. Έτσι, το έργο λειτουργεί και ως έκκληση για αλλαγή και δράση, ενθαρρύνοντας το κοινό να αναλογιστεί την ευθύνη του απέναντι στα ζώα και να αγωνιστεί για μια πιο ανθρώπινη και δίκαιη κοινωνία.
» Το ζειμπέκικο της Τζοκόντας « απευθύνεται σ αυτούς που αναζητούν στο θέατρο κάτι περισσότερο από ψυχαγωγία: μια εμπειρία που θυμίζει τη δύναμη της αγάπης και της μνήμης.
Κωνσταντίνα Φαρμάκη
Ιστορικός -Κριτικός Τέχνης/ Εικαστικός
*************************************************************************
ΚΡΙΤΙΚΗ ΣΤΟΝ «ΟΜΟΡΦΟ ΚΗΠΟ» ΤΗΣ ΑΝΝΕΤΑΣ ΨΑΡΡΟΥ-ΚΟΥΡΚΟΥΛΗ
Ο «Όμορφος κήπος» είναι ένα συγκινητικό εικονογραφημένο παραμύθι που απευθύνεται
σε παιδιά προσχολικής ηλικίας και μεταφέρει σημαντικά μηνύματα με απλό και τρυφερό
τρόπο.
Η Αννέτα Ψαρρου-Κουρκούλη αφηγείται με απλά λόγια την προσπάθεια αναγέννησης
ενός παλιού, όμορφου κήπου, ώστε να είναι κατανοητό από τα παιδιά αυτής της
ηλικίας και να κρατάει άσβεστο το ενδιαφέρον τους. Το παραμύθι της προωθεί την
αξία της προσφοράς, της συνεργασίας, της πίστης και της αγάπης για το σπίτι και τον
τόπο μας. Μέσα από αυτό τα παιδιά μαθαίνουν τα λουλούδια αλλά και ότι η αληθινή
ομορφιά και η αξία ενός πράγματος βρίσκεται στην καρδιά και την πίστη, και δεν
χρειάζεται να συγκρίνονται με μεγαλοπρεπείς ή κεντρικούς «κήπους».
Αξίες που απέδειξαν ότι είχαν τα φυτά που δεν παρασύρθηκαν απο μεγαλεία και
παρέμειναν στον ταπεινό κήπο δείχνοντας ότι η αληθινή ομορφιά και η αξία
βρίσκονται στην αφοσίωση και την πίστη. Σε αυτό που είμαστε και σε αυτό που
κάνουμε.
Ο «όμορφος κήπος» είναι μια όμορφη και ευαίσθητη ιστορία που προσφέρει στα
παιδιά μια ηθική διδασκαλία μέσα από μια απλή, αλλά ουσιώδη αφήγηση.
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΦΑΡΜΑΚΗ
Ιστορικός- Κριτικός Τέχνης /Εικαστικός
************************************************************************
ΒΙΕΝΝΗ 08.12.2025
ΚΡΙΤΙΚΗ ΣΤΟ ΠΑΡΑΜΥΘΙ «ΑΥΤΟΝ ΤΟΝ ΚΟΣΜΟ ΘΕΛΩ»
Το παραμύθι “Αυτόν τον Κόσμο Θέλω” μοιάζει με απαλό φως που γεννιέται μέσα από τις πιο σκοτεινές γωνιές του κόσμου. Είναι ένα παραμύθι που ανασαίνει με τον ρυθμό της παιδικής καρδιάς· αυτής που ακόμη δεν γνωρίζει σύνορα, πολέμους, χωρισμούς, παρά μόνο τη γλώσσα της αγάπης.
Το παραμύθι αυτό υψώνεται σαν ευχή:
Έναν κόσμο θέλουμε, όπου το φως των παιδιών δεν σβήνει ποτέ.
Ο Γιώργος Παπαχρήστος υφαίνει την ιστορία του με νήμα λεπτό σαν πρωινή ομίχλη και δυνατό σαν την ελπίδα. Τρία παιδιά—ο Απόστολος, ο Αντρέι και ο Μίσα—συναντιούνται σαν τρεις μικρές σπίθες που, ενωμένες, φτιάχνουν φως αρκετό για να αλλάξουν έναν ολόκληρο κόσμο. Τρία παιδιά, από τρεις πατρίδες, συναντιούνται και γίνονται γέφυρες…γέφυρες αγάπης, αποδοχής, ελπίδας.
Με λόγο απαλό σαν ανάσα και δυνατό σαν καρδιά δασκάλου, ο Γιώργος Παπαχρήστος μας θυμίζει ότι ο κόσμος αλλάζει μόνο όταν τον κρατούν παιδιά που ξέρουν να αγαπούν.
Η σκιά του πολέμου λυγίζει μπροστά στην αθωότητα,
η προκατάληψη διαλύεται από ένα χαμόγελο,
και η φιλία γίνεται το πιο φωτεινό μονοπάτι προς το αύριο.
Στην πορεία τους συναντούν την δασκάλα-φως, την κυρία Βούλα, μια παρουσία που θυμίζει αγκαλιά: σταθερή, σοφή, ζεστή.
Η ηρωίδα αυτή κουβαλά το όνομα και την ψυχή της αληθινής Βούλας Παπούλη—της μητέρας του συγγραφέα—μιας δασκάλας που χάρισε τη ζωή της στα παιδιά, αφήνοντας πίσω της όχι απλώς μνήμες, αλλά σπόρους ανθρωπιάς. Το βιβλίο μοιάζει έτσι να γράφτηκε με δύο μελάνια: το ένα της αφήγησης και το άλλο της αγάπης προς εκείνην που δίδαξε πως «τα παιδιά όλου του κόσμου είναι το μέλλον του ανθρώπου».
Οι σελίδες κυλούν σαν ποτάμι που μεταφέρει τις ψυχές των τριών παιδιών από την αθωότητα στα όνειρα, από το σχολείο στη ζωή, μέχρι το μεγάλο τέρμα του Μαραθωνίου — ένα σύμβολο πως ό,τι είναι αληθινά σημαντικό στην πορεία του ανθρώπου δεν είναι ο χρόνος, αλλά οι συνοδοιπόροι του.
Το παραμύθι δεν διαβάζεται…ανασαίνεται!
Δεν τελειώνει… συνεχίζει μέσα μας!
Μας θυμίζει, με τη διακριτική του ποίηση, πως ο κόσμος που θέλουμε δεν είναι κάποιος μακρινός τόπος ,χτίζεται από τα απλά, τα αληθινά, τα παιδικά. Από τη μεγάλη δύναμη μιας μικρής συγγνώμης. Από το χαμόγελο που ενώνει. Από το χέρι που απλώνεται σε εκείνον που έρχεται από αλλού.
Και πάνω απ’ όλα, χτίζεται από εκείνους τους δασκάλους—τους ορατούς και τους αόρατους—που γίνονται φάροι στις ζωές μας.
Έτσι, το παραμύθι αυτό δεν είναι απλώς μια ιστορία. Είναι μια υπόσχεση. Ένας ψίθυρος αγάπης. Ένας ύμνος στη φιλία και στο φως!
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΦΑΡΜΑΚΗ
Ιστορικός-Κριτικός Τέχνης
*************************************************************************
ΑΡΘΡΟΓΡΑΦΙΑ
Ο Διδάκτωρ Οφθαλμολογίας ΜΙΧΑΗΛ ΤΣΑΠΑΚΗΣ
στην Βιέννη Αυστρίας μέχρι 6 Απριλίου 2025
στην αίθουσα «Ρήγας Φεραίος»
του Καθεδρικού Ι.Ν. Αγίας Τριάδος Βιέννης
μας παρουσιάζει τα έργα του και μας καλεί να τον γνωρίσουμε!
Γράφει η Ιστορικός Κριτικός Τέχνης ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΦΑΡΜΑΚΗ
Στην καρδιά της Βιέννης στην Αυστρια χτυπά η καρδιά της Κρήτης και μαζί της η καρδιά του άξιου τέκνου της, του Διδάκτορος οφθαλμολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών και Προέδρου της οφθαλμολογικής εταιρείας Κρήτης του καταξιωμένου Αγιογράφου και ζωγράφου Μιχαήλ Τσαπακη. Μέσα από την ατομική του έκθεση η οποία φιλοξενείται στην αίθουσα εκδηλώσεων «Ρήγας Φεραίος» του Καθεδρικού Ναού της Αγίας Τριάδος Βιέννης και η οποία τελεί υπό την Αιγίδα της Ιεράς Μητροπόλεως Αυστριας, εξαρχειας Ουγγαρίας και Μεσευρωπης και την φροντίδα του Μητροπολίτη μας κ. Αρσενιου.
*Ως επιμελήτρια αλλά και ως κριτικός έργων τέχνης υπό αυτή τη διττή ιδιότητα καλούμαι να μεσολαβήσω ανάμεσα στο έργο και στους επισκέπτες της έκθεσης, γεφυρώνοντας το χάσμα που συχνά υπάρχει μεταξύ δημιουργού και δέκτη.Αυτό που ως επί το πλείστον επιδιώκω είναι να δώσω στον επισκέπτη να καταλάβει τις προθέσεις του καλλιτέχνη και να αναδείξω τα βαθύτερα νοήματα του έργου υποδεικνύοντας τα δυνατά του σημεία.
Στην προκειμένη περίπτωση παρουσίασης της ατομικής έκθεσης του Μιχαήλ Τσαπακη στην Βιέννη Αυστρίας, της οποίας η επιμέλειά μου ανατέθηκε από τον ίδιο και τον ευχαριστώ θερμά για αυτό, καλούμαι να παρουσιάσω στους επισκέπτες τα εξαιρετικά έργα ενός σημαντικού επιστήμονα και αγιογράφου- ζωγράφου , που διδάχθηκε την τέχνη της Βυζαντινής Αγιογραφίας, όντας φοιτητής από έναν σπουδαίο αγιογράφο, τον Δημήτριο Σαριδάκη, και όπως έγραψε ο Ιωάννης Δαμασκηνός τον όγδοο αιώνα «Η εικονογραφική τέχνη είναι θησαυρός, πολυτίμητος της ορθόδοξης παράδοσης.»
Μιας παράδοσης που παραμένει ζωντανή χάρη στην πίστη και την αγάπη καλλιτεχνών όπως ο Μιχαήλ Τσαπακης και αυτό το διαπιστώνουμε ακόμη και στα ζωγραφικά του κοσμικά έργα στα οποία είναι εμφανής η επιρροή απο την βυζαντινή ζωγραφική.
*Στα έργα του Μιχαήλ Τσαπάκη, αναγνωρίζεις ότι πρόκειται για έναν ζωγράφο που στο κέντρο της καλλιτεχνικής του δημιουργίας είναι ο άνθρωπος .
Έτσι κοιτάζοντας συνολικά την καλλιτεχνική του παραγωγή, ανακαλύπτεις εκείνα τα στοιχεία που αγαπούν οι ανθρωποκεντρικοί ζωγράφοι.Το σχέδιο, το χρώμα, το φως, το πλάσιμο.
Κοιτάζοντας τα έργα από κοντά σου αποκαλύπτονται οι εργατοωρες δημιουργίας τους.Ενώ η επιλογή των χρωμάτων σε πείθει ότι δεν θα μπορούσε να είναι άλλη. Αν αντικρίσεις δε, το έργο από το πλάι παρατηρείς ότι η χρωστική συγκεκριμένων χρωμάτων γυαλίζει διαφορετικά από ότι αν το κοιτάς καταπρόσωπο Θα σας φανεί παράξενο αλλά αυτό δηλώνει ότι το έργο αναπνέει, ενώ η χειρονομία της πινελιας μας δείχνει πώς μια φόρμα, ή μια πινελιά σβήνει η μία μέσα στην άλλη ή πιο μεταβατικό χρώμα επέλεξε ο ζωγράφος, ώστε η θέαση του έργου να είναι απόλαυση για τα μάτια χωρίς να κραυγαζει.
Τα θέματα του επιλεγμένα με προσοχή. Έργα με ιστορικό υπόβαθρο, πορτρέτα ανθρώπων του οικείου περιβάλλοντος, νεκρές φύσεις και τοπία συνθέτουν το παζλ των δημιουργιών του, όπου η ρεαλιστική αλλά όχι φωτογραφική απόδοση των πραγμάτων, προσδίδει μια ιδιαίτερη εκφραστική δύναμη στα έργα του.
* Η δομηση της σύνθεσης του έργου ενώνει την ουσία με τη μορφή, καθώς η αίσθηση που δέχεται από το περιβάλλον και το συναίσθημα που ο ίδιος βιώνει κατά τη στιγμή της δημιουργίας μετουσιώνονται στιγμιαία, μεταφέροντας την εκφραστική δύναμη της «ιδέας» στην αποφασιστική πινελιά πάνω στον καμβά.
Παράλληλα, βλέπουμε έργα στα οποία δένουν αρμονικά η θρησκευτική με την κοσμική ζωγραφική.Ομολογουμένως με πολύ έξυπνο τρόπο, εγκιβωτίζοντας την θρησκευτική εικόνα στη θεματική του έργου.Έτσι έχουμε λοιπόν εικόνα μεσα σε εικόνα και ενώ στην θρησκευτική εικόνα κυριαρχεί το εσώτερο με ύφος ποιητικό από το οποίο απουσιάζει το κοσμικό, όπου τα πρόσωπα μετουσιώνονται σε πνεύμα, αντίθετα στην Κοσμική ζωγραφική κυριαρχει η εξωτερική εμφάνιση των εικονιζόμενων προσώπων.Απτό παράδειγμα η μητέρα με το παιδί στην αγκαλιά όπου το βλέμμα της είναι στραμμένο στην εικόνα του Χριστού. Ένα βλέμμα το οποίο προσδίδει μια ιδιαίτερη αφηγηματικότητα στο έργο.
Όντας ο καλλιτέχνης βαθύς γνώστης του μέσου, της επιστήμης του μπορεί να αποτυπώνει στα βλέμματα, συναισθήματα, σκέψεις και ερεθίσματα.
Βλέμματα που εκπέμπουν μηνύματα και παράγουν συμβολισμούς μέσα από έναν σταθερό και διαρκή διάλογο της βυζαντινιζουσας ζωγραφικής με τον σύγχρονο ρεαλισμό τον απαλλαγμένο από τις φωτόρεαλιστικές τάσεις.
*Θα μπορούσα να γράφω ώρες για τα έργα του Μιχαήλ Τσαπακη, όμως φοβάμαι ότι όσο μεγαλώνει το «σεντόνι» τόσο αδιάφορο θα καθίσταται για τους πολλούς να το διαβάσουν. Έτσι θα ολοκληρώσω εδώ την κριτική μου ανάλυση με την ευχή του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτη μας κ.Αρσενιου «Εύχομαι ολόψυχα η έκθεση αυτή ν αποτελέσει πηγή έμπνευσης, πνευματικής ανάτασης και πολιτιστικού διαλόγου για όλους τους επισκέπτες της.»
Η επιμελήτρια
Κωνσταντίνα Φαρμάκη
Ιστορικός και Κριτικός Τέχνης
************************************************************************
ΚΡΙΤΙΚΗ ΣΤΑ ΕΡΓΑ ΤΗΣ ΔΕΛΙΔΑ ΕΦΗΣ
Η ζωγράφος ΔΕΛΙΔΑ ΕΦΗ με σπουδές στην ψυχολογία και στην αγγλική φιλολογία ενεργοποιώντας την φαντασία της και αξιοποιώντας τα υλικά και σύνεργα της ζωγραφικής της τέχνης βρίσκει δρόμους διαφυγής από την καθημερινότητα, ζωγραφίζοντας αλλά και εικονογραφώντας τα προσωπικά της συγγραφικά έργα.
Εναποθέτει στον καμβά τα ερεθίσματα που δέχεται από το περιβάλλον και τις καταστάσεις που βιώνει μ έναν ρομαντισμό «παλιομοδίτικο «. Αντλεί έμπνευση από την εποχή της με την ματιά της όμως στραμμένη στο παρελθόν όντας επηρεασμένη από την ρομαντική εποχή της Αναγέννησης και τους αγαπημένους της Μιχαήλ Άγγελο, Ραφαήλ, Καραβάτζιο αλλά και Ελ Γκρέκο… όπως χαρακτηριστικά δε μας τονίζει : «Ας πούμε πως επηρεάζομαι από την κλασσική τέχνη, όπως κι αν αυτή αποκαλείται».
Διαπιστώνουμε λοιπόν ότι η ζωγράφος μας ενώ αγαπά το κλασικό πειραματίζεται με το καινούριο και με όλα τα σύγχρονα υλικά και τεχνικές , έτσι μέσα από αυτούς τους πειραματισμούς εξελίσσεται ζωγραφίζοντας τα πάντα και πάνω σε οποιοδήποτε υλικό , χαρτί, καμβά, γυαλί, ξύλο κλπ. Ακολουθώντας την εποχή της, συμβαδίζει μαζί της αλλά χωρίς να απαρνιέται τα ρομαντικά στοιχεία του παρελθόντος.
Η χρωματική της γκάμα απεριόριστη αφού της αρέσει να «παίζει » με τα χρώματα . Με τα τρία βασικά χρώματα το κόκκινο, κίτρινο και μπλέ να βρίσκονται πάντα σε κυρίαρχη θέση στην παλέτα της έτοιμα ν αναμειχθούν και από αυτά να δημιουργηθούν δεκάδες χρώματα με την βοήθεια του λευκού , του μαύρου και των συμπληρωματικών τους. Η χρωματική της γκάμα ανοίγει σε μια βεντάλια διαφορετικών πολλαπλών αποχρώσεων και τονικών διαβαθμίσεων. Η καλλιτέχνης αν και αυτοδίδακτη είναι βαθιά γνώστης των χρωμάτων γι αυτό και καταφέρνει να παίρνει από αυτά αυτό ακριβώς που θέλει χωρίς περιττές δοκιμές. Αν και ζωγραφίζοντας είναι ικανή ν αλλάξει γνώμη και ν αντικαταστήσει τα πάντα στον καμβά της από τα χρώματα και το σχέδιο μέχρι την αρχική ιδέα του έργου !
Αγαπά να ζωγραφίζει με υδροχρώματα δημιουργώντας εξαιρετικές ακουαρέλες και με λάδια όπου εκεί πραγματικά απογειώνει το έργο.
Τα έργα της Έφης Δελιδά εμπεριέχουν ειλικρίνεια. Η ζωγραφική της απορρίπτει το σκοτάδι, τα χρώματα πηγάζουν από την ψυχή της, είναι καθαρά, φωτεινά και έντονα θεραπευτικά! Η τάση που χαρακτηρίζει τα έργα της είναι ο «Νατουραλισμός «. Η απόδοσή τους με ρεαλιστική διάθεση και ο συνδυασμός των χρωμάτων χωρίς ίχνος υπερβολής στην απόδοση της φύσης, δίνουν μία ιδιαίτερη εκφραστική δυναμική στα έργα της.
Κωνσταντίνα Φαρμάκη
Ιστορικός- Κριτικός Τέχνης/ Εικαστικός 10/02/2024
*************************************************************************
ΚΡΙΤΙΚΗ ΣΤΟ ΕΡΓΟ ΤΗΣ ROKSOLANA TCHOTCHIEVA
Η Ρωσίδα ζωγράφος Ροκσολάνα Τσοτσίεβα όντας τρίτης γενιάς ζωγράφος γνωρίζει πολύ καλά τα «μυστικά και ψέματα» της ζωγραφικής τέχνης. Παρ όλα αυτά αποποιείται τις αυταπάτες του καλλιτεχνικού της μέσου…κι εναποθέτει τις ιδέες της στον καμβά με αφοπλιστική ειλικρίνεια.
Η πλήρης απουσία προοπτικής στις ανθρώπινες μορφές , κάνοντας τις φιγούρες της να φαντάζουν «άυλες», δίνουν την εντύπωση μιας εμβόλιμης πραγματικότητας, ώστε οι μορφές να μοιάζουν σαν να μη σχετίζονται πραγματικά μεταξύ τους. Ωστόσο, αυτή ακριβώς η απουσία προοπτικής είναι εκείνη που επιτρέπει στους θεατές των έργων της να αντιληφθούν την ουσία της τέχνης της. Μία ουσία πέρα από την πραγματικότητα της λεπτομέρειας και της ρεαλιστικής απόδοσης. Η σχεδιαστική γραφή της μοντέρνα, επιδρά και καθορίζει αδιαπραγμάτευτα αυτό που αφηγείται η ζωγραφική της στον καμβά.
Πλάσματα και χαρακτήρες ενός φανταστικού κόσμου που περιγράφονται για αιώνες σε ιστορίες και θρύλους βρίσκουν την απεικόνισή τους σε πολλά εργα της, μέσα όμως από μια σύγχρονη ματιά και τον ρομαντισμό μιας άλλης εποχής. Η Ροκσολανα Τσοτσίεβα ζωγραφίζει εικονιστικά πορτρέτα, εκπέμποντας αθωότητα και ελπίδα που στοχεύουν στα ευγενή συναισθήματα και στην καλοσύνη των ανθρώπων.
Προσπαθώντας να επαναπροσδιορίσει ριζικά τη θεματολογία της ευρωπαϊκής τέχνης του σήμερα, μέσα από την πρόσληψη της ομορφιάς, την σπουδαιότητα του ασίγαστου πάθους ,την ουσία του αισθησιασμού και την αναγκαιότητα της καθημερινής επαφής μας χαρίζει έργα που κρύβουν μέσα τους ερωτηματικά και μυστήρια…Όπως το έργο με τίτλο «Blue Wave»…Στο επίκεντρο αυτού του υπέροχου έργου με τις Art Nouveau επιρροές , που αποτελεί κορυφαία στιγμή στην καριέρα της ζωγράφου, βρίσκονται τα λεπτεπίλεπτα χαρακτηριστικά της γυναίκας που κρατά το κοχύλι και περιμένει να ακούσει τα μυστικά της θάλασσας… Το μαγευτικό και μυστηριώδες βλέμμα που δεν μπορείς να καταλάβεις αν κρύβει θλίψη, προσμονή ή απορία , η διάχυση του γαλάζιου υπερκόσμιου φωτός που αναπτύσσει σε βάθος το στοιχείο της ηρεμίας ,επιφέροντας συναισθηματική γαλήνη και τα έντονα αρμονικά χρώματα που μαγνητίζουν το βλέμμα του θεατή . Η μορφή της γυναίκας γλυκιά και ισορροπημένη απηχεί αυτά τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά που βρίσκονται σε αντιστοιχία με το ήθος της καλλιτέχνιδος.
Η ζωγράφος μέσα από την επιλογή των χρωμάτων, την χειρονομία της πινελιάς, το πως σβήνει η μία μέσα στην άλλη, μας κάνει να συνειδητοποιήσουμε ότι τίποτε δεν έγινε τυχαία, αλλά ότι όλα ήταν καλά μελετημένα . Το σχέδιο, το φως, το χρώμα, το πλάσιμο της μορφής! Σε όλα αυτά τα στοιχεία είναι έκδηλα εμφανής η αναφορά στην τεχνική του «ελεγχόμενου τυχαίου»! Οι συνθέσεις της έχουν «Γκράτσια», η υψηλή ιδέα συνυπάρχει με την εξαιρετική τεχνική πραγμάτωση και απόδοσή της.
Στις τοπιογραφίες της δε, υπάρχει μια έμφυτη κατανόηση της επιρροής της φύσης στους ανθρώπους ως απόρροια των βιωμάτων της δημιουργού που γεννήθηκε στα βουνά του Καυκάσου. Ο κόσμος της αναδύεται αμφίσημος και ανοιχτός σε προσεγγίσεις, συνδέσεις και ερμηνείες.
Τα έργα της ΡΟΚΣΟΛΑΝΑ ΤΣΟΤΣΙΕΒΑ αποπνέουν αισθησιασμό…αλλά έναν αισθησιασμό παιδικής αθωότητας γιατί εμπεριέχουν ειλικρίνεια. Η ζωγραφική της γεννά ελπίδα, τα χρώματα πηγάζουν από την ψυχή της, είναι καθαρά, φωτεινά και χαρούμενα γιατί βλέπει τη θετική όψη της ζωής όντας η ίδια φύση αισιόδοξη.
10.03.2024
Κωνσταντίνα Φαρμάκη
Ιστορικός και Κριτικός Τέχνης/ Εικαστικός
*************************************************************************
ΚΡΙΤΙΚΗ ΣΤΑ ΕΡΓΑ ΤΗΣ ΑΝΝΑΣ ΤΣΑΠΑΡΑ
Αντί προλόγου
Η ζωγραφική της Άννας Τσαπάρα είναι βιωματική. Αποδίδει στον καμβά με μοναδική ευαισθησία εικόνες της πραγματικής ζωής. Αντλεί εικόνες από προσωπικά βιώματα και από εικόνες του διαδικτύου τις οποίες μετατρέπει σε φορείς κοινωνικών μηνυμάτων.
Η παράθεση των χρωμάτων της γρήγορης πινελιάς και των έντονων περιγραμμάτων αποτυπώνουν μοναδικά τα θαλασσινά της τοπία, την παραστατική και συγχρόνως αντισυμβατική ζωγραφική της. Το υγρό στοιχείο κυριαρχεί στα έργα της ενώ ο βυθός και η ζωή που κρύβει μέσα του την συναρπάζει. Τα μπλέ, τα κόκκινα, τα κίτρινα, οι ώχρες, οι γήινες αποχρώσεις και οι τονικές τους διαβαθμίσεις είναι τα χρώματα που έχουν πρωταγωνιστικό ρόλο στα έργα της προσδίδοντας σ αυτά ένταση, κίνηση, δύναμη, ροή, χάρη, ευαισθησία! Η ζωγράφος δουλεύει με τα χρώματα όπως ο ποιητής με τις λέξεις, όταν εναποθέτει στον καμβά νέες χρωματικές πινελιές τις οποίες συνενώνει με τις προηγούμενες προσδίδοντας στο έργο φως! Ένα φως που προκύπτει αβίαστα από τις πολλές χρωματικές νότες και το οποίο διαχέεται σε όλο το έργο δίνοντας κίνηση στο βάρος των μορφών της. Στα έργα της το φως μεταβάλλει τις σκιές σε χρωματικές αντιθέσεις και την αντικειμενική πραγματικότητα σε στιγμιαία εντύπωση ακολουθώντας το ρεύμα του Ιμπρεσιονισμού. Όπως το έργο με θέμα τον «ΙΠΠΌΚΑΜΠΟ» που ενώ θα περιμέναμε να δούμε έναν σκοτεινό βυθό, εδώ αντίθετα η ζωγράφος μας εκπλήσσει ευχάριστα με το τυρκουάζ χρώμα του. Ένα χρώμα που εκφράζει την απέχθεια στους περιορισμούς και ενθαρρύνει την ειλικρινή επικοινωνία και την ελευθερία, στοιχεία που για όσους την γνωρίζουν προσωπικά ξέρουν ότι την χαρακτηρίζουν . Ενώ οι δέσμες λευκού φωτός που υπεισέρχονται στον βυθό συμβολίζουν την ελπίδα, την αθωότητα, την υπέρτατη πίστη και την καθαρότητα της ψυχής. Ο πρωταγωνιστής του έργου «Ιππόκαμπος» εκτός από το πασιφανές ότι είναι ένας θαλάσσιος οργανισμός η απεικόνισή του στο έργο συμβολίζει το μέρος εκείνο του εγκεφάλου που δεν αφήνει την ιστορία που πραγματώνεται η ζωγράφος μέσα από τα έργα της να χαθεί στην λήθη, όντας ο βιβλιοθηκάριος του εγκεφάλου, ο προστάτης και υποστηρικτής της μακροπρόθεσμης επεισοδιακής μνήμης. Η ζωγράφος μέσα από μία επιδέξια προοπτική αφήγηση στηρίζει αμφίδρομα με την χρωματική της παλέτα τόσο τα επιμέρους στοιχεία του έργου όσο και την ιστορία που αυτό αφηγείται.
Η πινελιά της υποστηρίζει απόλυτα το σχέδιο το οποίο γίνεται άμεσα αντιληπτό και στους πιο αδαείς. Στα έργα της Άννας Τσαπάρα υπάρχει σχεδιαστική «σκαλωσιά», ενώ η απουσία κενού και πλήρους κάνει την διαφορά. Τα έργα της είναι πλήρη αφού το επίπεδο όριο ανάμεσα στον εσωτερικό και εξωτερικό χώρο της επιφάνειας δεν οριοθετείται. Οι δύο χώροι επικοινωνούν και ο πίνακας καθίσταται ένα συνεχές χώρου και χρόνου.
Η ζωγράφος πειραματίστηκε αρκετά με τα υλικά και τις τεχνικές μέχρι να καταλήξει στην χρήση των ελαιοχρωμάτων σε καμβάδες και χαρτόνια. Μολύβια, γραφίτες, υδατοχρώματα και ακρυλικά, πινέλα και καμβάδες ήταν για πολλά χρόνια τα όπλα στην ζωγραφική της φαρέτρα.
Της αρέσει να πειραματίζεται ,να μελετά και να δοκιμάζει τεχνικές που θα της δώσουν την εξέλιξη που ονειρεύεται. Έτσι θέλοντας ν αφήσει την προσωπική της σφραγίδα και αναγνωρησιμότητα μας χαρίζει μια κόκκινη κορδέλα σε κάθε έργο της άλλοτε σιωπηλά και άλλοτε κραυγάζουσα παρούσα!
Τέλος αποκωδικοποιώντας την θεματική των έργων της δεύτερης ατομικής έκθεσης της Άννας Τσαπάρα την ευχαριστώ θερμά για τα μηνύματα που εγώ εισέπραξα μέσα από την «Μαγεία της θάλασσας και τα μυστικά του βυθού» της, καθώς και για την τιμή η κριτική μου να είναι αυτή που θα προλογίσει τον κατάλογο της έκθεσης, ευχόμενη στην φίλη ζωγράφο την μέγιστη δυνατή επιτυχία και στους επισκέπτες της έκθεσης καλή θέαση και απόλαυση των έργων !
Κωνσταντίνα Φαρμάκη
Ιστορικός-Κριτικός Τέχνης/ Εικαστικός
Πολιτιστική Ακόλουθος Αυστρίας Ομίλου UNESCO Τ.Λ.Ε.Ε
*************************************************************************
